مکتب علمیهخیراتخان
مکتب علمیه خیراتخان (تأسیس:۱۰۵۷ق) از مدرسه ها علمیه مشهد میباشد که به اسم بانی آن دارای شهرت و در طی حکومت پاد شاه عباس دوم بوسیله یکیاز تسلط به اسم خیراتخان سازه شد. مکتب خیراتخان طی گذر فرصت در معرض تخریب قرار گرفت تا اینکه بعداز برد انقلاب اسلامی در سال ۱۳۵۷ش، به تلاش آستان قدس رضوی با به عبارتی طرح و نقشه اول در ۲۰۰۰ متر مربع و با تلفیقی از معماری اسلامی و اهل ایران مرمت شد. بعد از پیشرفت مقبره رضوی، این مکتب که در محدوده مقبره واقع گردیده بود، با مخلوط در مکتب علمیه میرزا جعفر، محل تأسیس کالج علم ها اسلامی رضوی شد. مکتب خیراتخان دارنده کتابخانهای با کتاب ها خطی با ارزش مسجد غدیر باباعلی ارشاد مشهد بوده میباشد.
پیشینه تاریخی
مکتب علمیه خیراتخان در سال ۱۰۵۷ق هم زمان با حکومت فرمان روا عباس دوم صفوی بهامر یکیاز تسلط به اسم خیراتخان ساخته شد.[۱] این مکتب در طی صفویان آیتم دقت طلاب و محققان علم ها فقهی بود؛ ولی در عصر قاجار و پهلوی اولیه در معرض ویرانی قرار گرفت.[۲] مکتب خیراتخان یکی مرکزها اساسی درسی مشهد از قبلی بوده که سرپرستی آن را میرزا احمد کفایی بر ذمه داشت و درس ادبیات محمدتقی ادیب نیشابوری درین مکتب برگزار آدرس مسجد غدیر باباعلی ارشاد مشهد می گردید.[۳]
معماری
ساختمان مکتب در مساحت حدود ۱۵۰۰ متر مربع ساخته شد که دارنده دو طبقه سازه بوده و حیاطی مستطیل صورت در میانه آن جای دارد. این مکتب حدود ۸۰ حجره داشته و دو ضلع شمالی و جنوبی آن دارنده دو حیاط بوده که دو ورودی مکتب در آن ها واقع شدهاست. بر راز در ورودی آن هم بر کاشی معرق عبارتی درج شده که اشاره به آن دارااست مکتب سابق الذکر در قول فرمان روا عباس دوم به اتمام رسیده، در حالیکه بانی مکتب در قید حیا رزرو مسجد غدیر باباعلی ارشاد مشهد نبوده میباشد.[۴]
کتابخانه مکتب
مکتب خیراتخان دارنده کتابخانهای با کتاب ها خطی میباشد. تاریخ تأسیس این کتابخانه معلوم وجود ندارد، البته آورده شده این کتابخانه در سال ۱۳۰۳ق توسط علیمردانخان تیموری تأسیس شوید. با این درحال حاضر، وقف برخی از کتابها در تاریخ ۱۲۷۷ق انجام شده شماره تلفن مسجد غدیر باباعلی ارشاد مشهد میباشد.[۵]
نمایی کهن از مکتب خیراتخان
مرمت
این مکتب در حالیکه حالت نامطلوبی داشت در زمانه پهلوی گزینه تعمیر و بازسازی قرار نگرفت تا اینکه بعداز موفقیت انقلاب اسلامی در سال ۱۳۵۷ش، به کوشش آستان قدس رضوی با به عبارتی طرح و نقشه اول در ۲۰۰۰ متر مربع و با تلفیقی از معماری اسلامی و اهل ایران آیتم نوسازی قرار گرفت.[۶] این مکتب در قبلی دارنده موقوفاتی نظیر ۱۶ فروشگاه و ۶ اتاق در ضلع ورودی مکتب بود که بهمرور مجال و بعداز تجدید بنا، اثری از آنها نمانده میباشد.[۷]
حالت فعلی
مکتب خیراتخان، فعلا جزو بقاع امام رضا(ع) میباشد و در زاویه شمال شرقی آن در جوار مهمانسرای حضرت قراردارد و بعد از تجدید بنا، تحت عنوان بخشی از دانش گاه علم ها اسلامی رضوی قرار گرفت.[۸]
مکتب علمیهخیراتخان
مکتب علمیه خیراتخان (تأسیس:۱۰۵۷ق) از مدرسه ها علمیه مشهد میباشد که به اسم بانی آن دارای شهرت و در طی حکومت پاد شاه عباس دوم بوسیله یکیاز تسلط به اسم خیراتخان سازه شد. مکتب خیراتخان طی گذر فرصت در معرض تخریب قرار گرفت تا اینکه بعداز برد انقلاب اسلامی در سال ۱۳۵۷ش، به تلاش آستان قدس رضوی با به عبارتی طرح و نقشه اول در ۲۰۰۰ متر مربع و با تلفیقی از معماری اسلامی و اهل ایران مرمت شد. بعد از پیشرفت مقبره رضوی، این مکتب که در محدوده مقبره واقع گردیده بود، با مخلوط در مکتب علمیه میرزا جعفر، محل تأسیس کالج علم ها اسلامی رضوی شد. مکتب خیراتخان دارنده کتابخانهای با کتاب ها خطی با ارزش مسجد غدیر باباعلی ارشاد مشهد بوده میباشد.
پیشینه تاریخی
مکتب علمیه خیراتخان در سال ۱۰۵۷ق هم زمان با حکومت فرمان روا عباس دوم صفوی بهامر یکیاز تسلط به اسم خیراتخان ساخته شد.[۱] این مکتب در طی صفویان آیتم دقت طلاب و محققان علم ها فقهی بود؛ ولی در عصر قاجار و پهلوی اولیه در معرض ویرانی قرار گرفت.[۲] مکتب خیراتخان یکی مرکزها اساسی درسی مشهد از قبلی بوده که سرپرستی آن را میرزا احمد کفایی بر ذمه داشت و درس ادبیات محمدتقی ادیب نیشابوری درین مکتب برگزار آدرس مسجد غدیر باباعلی ارشاد مشهد می گردید.[۳]
معماری
ساختمان مکتب در مساحت حدود ۱۵۰۰ متر مربع ساخته شد که دارنده دو طبقه سازه بوده و حیاطی مستطیل صورت در میانه آن جای دارد. این مکتب حدود ۸۰ حجره داشته و دو ضلع شمالی و جنوبی آن دارنده دو حیاط بوده که دو ورودی مکتب در آن ها واقع شدهاست. بر راز در ورودی آن هم بر کاشی معرق عبارتی درج شده که اشاره به آن دارااست مکتب سابق الذکر در قول فرمان روا عباس دوم به اتمام رسیده، در حالیکه بانی مکتب در قید حیا رزرو مسجد غدیر باباعلی ارشاد مشهد نبوده میباشد.[۴]
کتابخانه مکتب
مکتب خیراتخان دارنده کتابخانهای با کتاب ها خطی میباشد. تاریخ تأسیس این کتابخانه معلوم وجود ندارد، البته آورده شده این کتابخانه در سال ۱۳۰۳ق توسط علیمردانخان تیموری تأسیس شوید. با این درحال حاضر، وقف برخی از کتابها در تاریخ ۱۲۷۷ق انجام شده شماره تلفن مسجد غدیر باباعلی ارشاد مشهد میباشد.[۵]
نمایی کهن از مکتب خیراتخان
مرمت
این مکتب در حالیکه حالت نامطلوبی داشت در زمانه پهلوی گزینه تعمیر و بازسازی قرار نگرفت تا اینکه بعداز موفقیت انقلاب اسلامی در سال ۱۳۵۷ش، به کوشش آستان قدس رضوی با به عبارتی طرح و نقشه اول در ۲۰۰۰ متر مربع و با تلفیقی از معماری اسلامی و اهل ایران آیتم نوسازی قرار گرفت.[۶] این مکتب در قبلی دارنده موقوفاتی نظیر ۱۶ فروشگاه و ۶ اتاق در ضلع ورودی مکتب بود که بهمرور مجال و بعداز تجدید بنا، اثری از آنها نمانده میباشد.[۷]
حالت فعلی
مکتب خیراتخان، فعلا جزو بقاع امام رضا(ع) میباشد و در زاویه شمال شرقی آن در جوار مهمانسرای حضرت قراردارد و بعد از تجدید بنا، تحت عنوان بخشی از دانش گاه علم ها اسلامی رضوی قرار گرفت.[۸]
بررسی فعالیتهای فرهنگی، آموزشی و اجتماعی مسجد غدیر باباعلی ارشاد مشهد