احتیاط در پذیرفتن مرجعیت
نقل شدهاست که حتّی پس از این که صاحب و مالک جواهر اورا جانشین خویش معرّفی کرد و کلیه نیز مرجعیت اورا پذیرا شدند، خویش امتناع ورزید و بیان کرد، سعید العلماء مازندرانی( از شاگردان پر رنگ شریف العلما) که فعلا در مازندران میباشد از اینجانب اعلم میباشد. در طومارای از سعیدالعلماء خواست که به نجف بیاید البته وی در جواب طومار، روضه خوان انصاری را اعلم از خویش دانست و اینسیرتکامل نوشت:در حالتیکه اینجانب در وقت ها اشتغال علمی، اعلم از روضه خوان بودم، لکن در بلاد فارس تارک گردیدهام اما روحانی، هنوز سرگرم دانش است فعلا برای تبعیت و فتوی متعین مسجد غدیر باباعلی ارشاد مشهد می باشد.[۲۷]
احترام به مامان
زمانی که روحانی انصاری از عراق به کشور ایران بازگشته بود، بعداز اندکی تصمیم میگیرد برای به کار گیری از محضر علمای جمهوری اسلامی ایران به شهرهای دیگر مهاجرت نماید. ولی مامان روضه خوان که بعداز مدتها فرزندش را در کنار خویش مییافت اذن سفر به وی نمیدهد. روحانی نیز به احترام مامان مدتی هجرت را به تعویق آدرس مسجد غدیر باباعلی ارشاد مشهد انداخت.[۲۸]
تقوا روضه خوان انصاری
گزارش گردیدهاست که وجوهات دینی که شیعهها از کشورایران و بقیه کشورها برای روضه خوان انصاری میفرستادند تا دویست هزار تومان می سید ولی وی معاش بسیار بی آلایشای داشت و ثروتش را در کارها عامالمنفعه مصرف می کرد.[۲۹][۳۰]آورده شده وی از خویش مالی به ارث نگذاشت و روزی که از عالم رفت آحاد دارائی وی هفده تومان بود و به همین اندازه هم مقروض بود و یک کدام از ثروتمندان آن فرصت هزینه مجلس ختم را رزرو مسجد غدیر باباعلی ارشاد مشهد پذیرفت.[۳۱]
اثر ها
فرائد الاصول (رسائل)
کتاب المکاسب
کتاب الصلاة
کتاب الطهارة
رسالهای در تقیه
رسالهای در رضاع
رسالهای در قضاء میت
رسالهای در مواسعه و مضایقه
رسالهای در عدل و داد
رسالهای در مصاهره
رسالهای در ملک اقرار
رسالهای در تبیین قاعده لاضرر شماره تلفن مسجد غدیر باباعلی ارشاد مشهد و لاضرار
رسالهای در خمس
رسالهای در زکات
رسالهای در ایراد صلوة
رسالهای در ارث
رسالهای در تیمم
رسالهای در قاعده تسامح
رسالهای در زمینه ی حجیت خبرها
رسالهای در قرعه
رسالهای در تاسی
رسالهای در انقطاع و جزم
رسالهای در ظن
رسالهای در اصالة البرائه
رسالهای در مناسک حج
لبه بر سوژه استصحاب
لبه بر نجاة العباد (رساله عملیه)
حاشیه ها بر عوائد نراقی
ثابت التسامح فی ادلة السنن
التعادل و التراجیح[۳۲]
بزرگداشتها و اثرها منتشر گردیده
همایشهایی در نکوداشت روضه خوان مرتضی انصاری برگزار گردیده و همینطور اثرها فراوانی دربارهٔ شخصیت و ایده ها شرعی و اصولی او نشر یافته میباشد.[۳۳] برای مثال:
کنگره جهانی بزرگداشت دویستمین سالگرد میلاد روضه خوان مرتضی انصاری، ۲۳ تا ۲۵ آذر ۱۳۷۳ش، در مکتب خوب تربیتی و قضایی طلاب (امروزه: دانش گاه قم) برگزار شد.[۳۴] اکبر هاشمی رفسنجانی، مدیرجمهور وقت، و همینطور علما حوزه علمیه قم، برای مثال ناصر مکارم شیرازی، عبدالله جوادی آملی، جعفر سبحانی، محمدهادی معرفت، احمد آذری قمی، محمدتقی جعفری، محمدمهدی آصفی و سید مصطفی پژوهشگر داماد، از سخنرانان این بزرگداشت بودهاند.[۳۵] در همین مورد بیش تر از ۷۰ تاثیر دربارهٔ منش علمی و دینی روضه خوان انصاری، به وسیله دبیرخانه کنگره بزرگداشت دویستمین سالگرد تولد روضه خوان اعظم انصاری چاپ و منتشر شدهاست.[۳۶] همینطور خبرنامه آینه مطالعه، در شماره ۲۷ (مهر و آبان ۱۳۷۳ش)، و خبرنامه فقه: کاوشی جدید در فقه اسلامی، در شماره اولیه (فصلپاییز ۱۳۷۳ش) خویش، ویژهطومار بزرگداشت دویستمین سالگرد میلاد روضه خوان انصاری را منتشر کردهاند.
مراسم نکوداشت روحانی اعظم انصاری، ۱۱ آبان ۱۳۹۱ش در مکتب خوب خاتم الاوصیاء در قم با پیام لطفالله صافی گلپایگانی از مراجع پیروی شیعه، و همینطور محمدجواد فاضل لنکرانی،[۳۷] ابوالقاسم علیدوست،[۳۸] و مرتضی مقتدایی[۳۹] برگزار شد.[۴۰] قبل از آن، در ۵ خرداد ماه ۱۳۹۰ش، سخنرانی و میزگرد با حضور ابوالقاسم علیدوست، علیاکبر رشاد، احمد پولی، علی ابوالحسنی منذر و محمود حکمتنیا در مکتب بهتر خاتم الاوصیاء برگزار گردیده بود.[۴۱]
کتاب داستان نخل و نارنج، نوشته وحید یامینپور، ماجرا داستانی از معاش روحانی انصاری میباشد[۴۲] که به گفته تالیف کننده، استفاده کننده آن جوانانی میباشند که با فقه شناخت ندارند.[۴۳]
مستند تلویزیونی خاتم الفقهاء، درباره معاش روضه خوان مرتضی انصاری، به کارگردانی مهرداد حقشناس در سال ۱۴۰۱ش در کانال استانی خوزستان ساخت و ساز و پخش شد.[۴۴]
پانویس
امین، اعیان الشیعة، ۱۴۰۳ق، ج۱۰، ص۱۱۶؛ باغ ابرار، ص۳۳۲.
امین، اعیان الشیعة، ۱۴۰۳ق، ج۱۰، ص۱۱۶؛ محمدی، تفصیل مکاسب، ج۴، ص۶۲.
فقهای نام دار شیعه، ص۳۴۱ و ۳۴۲.
سبط الشیخ، زندگینامه استادالفقهاء روضه خوان انصاری، ص ۱۰۹
باغ ابرار، ص۳۳۲.
روضه خوان مرتضی انصاری، زندگانی و شخصیت روحانی انصاری، صص۸۶ ۸۴.
امین، اعیان الشیعة، ۱۴۰۳ق، ج۱۰، ص۱۱۷.
معاش و شخصیت روحانی انصاری، ص۱۷۹.
معاش و شخصیت روضه خوان انصاری، ص۱۹۰.
معاش و شخصیت روضه خوان انصاری، ص۱۸۲.
معاش و شخصیت روحانی انصاری، ص۱۹۷.
احتیاط در پذیرفتن مرجعیت
نقل شدهاست که حتّی پس از این که صاحب و مالک جواهر اورا جانشین خویش معرّفی کرد و کلیه نیز مرجعیت اورا پذیرا شدند، خویش امتناع ورزید و بیان کرد، سعید العلماء مازندرانی( از شاگردان پر رنگ شریف العلما) که فعلا در مازندران میباشد از اینجانب اعلم میباشد. در طومارای از سعیدالعلماء خواست که به نجف بیاید البته وی در جواب طومار، روضه خوان انصاری را اعلم از خویش دانست و اینسیرتکامل نوشت:در حالتیکه اینجانب در وقت ها اشتغال علمی، اعلم از روضه خوان بودم، لکن در بلاد فارس تارک گردیدهام اما روحانی، هنوز سرگرم دانش است فعلا برای تبعیت و فتوی متعین مسجد غدیر باباعلی ارشاد مشهد می باشد.[۲۷]
احترام به مامان
زمانی که روحانی انصاری از عراق به کشور ایران بازگشته بود، بعداز اندکی تصمیم میگیرد برای به کار گیری از محضر علمای جمهوری اسلامی ایران به شهرهای دیگر مهاجرت نماید. ولی مامان روضه خوان که بعداز مدتها فرزندش را در کنار خویش مییافت اذن سفر به وی نمیدهد. روحانی نیز به احترام مامان مدتی هجرت را به تعویق آدرس مسجد غدیر باباعلی ارشاد مشهد انداخت.[۲۸]
تقوا روضه خوان انصاری
گزارش گردیدهاست که وجوهات دینی که شیعهها از کشورایران و بقیه کشورها برای روضه خوان انصاری میفرستادند تا دویست هزار تومان می سید ولی وی معاش بسیار بی آلایشای داشت و ثروتش را در کارها عامالمنفعه مصرف می کرد.[۲۹][۳۰]آورده شده وی از خویش مالی به ارث نگذاشت و روزی که از عالم رفت آحاد دارائی وی هفده تومان بود و به همین اندازه هم مقروض بود و یک کدام از ثروتمندان آن فرصت هزینه مجلس ختم را رزرو مسجد غدیر باباعلی ارشاد مشهد پذیرفت.[۳۱]
اثر ها
فرائد الاصول (رسائل)
کتاب المکاسب
کتاب الصلاة
کتاب الطهارة
رسالهای در تقیه
رسالهای در رضاع
رسالهای در قضاء میت
رسالهای در مواسعه و مضایقه
رسالهای در عدل و داد
رسالهای در مصاهره
رسالهای در ملک اقرار
رسالهای در تبیین قاعده لاضرر شماره تلفن مسجد غدیر باباعلی ارشاد مشهد و لاضرار
رسالهای در خمس
رسالهای در زکات
رسالهای در ایراد صلوة
رسالهای در ارث
رسالهای در تیمم
رسالهای در قاعده تسامح
رسالهای در زمینه ی حجیت خبرها
رسالهای در قرعه
رسالهای در تاسی
رسالهای در انقطاع و جزم
رسالهای در ظن
رسالهای در اصالة البرائه
رسالهای در مناسک حج
لبه بر سوژه استصحاب
لبه بر نجاة العباد (رساله عملیه)
حاشیه ها بر عوائد نراقی
ثابت التسامح فی ادلة السنن
التعادل و التراجیح[۳۲]
بزرگداشتها و اثرها منتشر گردیده
همایشهایی در نکوداشت روضه خوان مرتضی انصاری برگزار گردیده و همینطور اثرها فراوانی دربارهٔ شخصیت و ایده ها شرعی و اصولی او نشر یافته میباشد.[۳۳] برای مثال:
کنگره جهانی بزرگداشت دویستمین سالگرد میلاد روضه خوان مرتضی انصاری، ۲۳ تا ۲۵ آذر ۱۳۷۳ش، در مکتب خوب تربیتی و قضایی طلاب (امروزه: دانش گاه قم) برگزار شد.[۳۴] اکبر هاشمی رفسنجانی، مدیرجمهور وقت، و همینطور علما حوزه علمیه قم، برای مثال ناصر مکارم شیرازی، عبدالله جوادی آملی، جعفر سبحانی، محمدهادی معرفت، احمد آذری قمی، محمدتقی جعفری، محمدمهدی آصفی و سید مصطفی پژوهشگر داماد، از سخنرانان این بزرگداشت بودهاند.[۳۵] در همین مورد بیش تر از ۷۰ تاثیر دربارهٔ منش علمی و دینی روضه خوان انصاری، به وسیله دبیرخانه کنگره بزرگداشت دویستمین سالگرد تولد روضه خوان اعظم انصاری چاپ و منتشر شدهاست.[۳۶] همینطور خبرنامه آینه مطالعه، در شماره ۲۷ (مهر و آبان ۱۳۷۳ش)، و خبرنامه فقه: کاوشی جدید در فقه اسلامی، در شماره اولیه (فصلپاییز ۱۳۷۳ش) خویش، ویژهطومار بزرگداشت دویستمین سالگرد میلاد روضه خوان انصاری را منتشر کردهاند.
مراسم نکوداشت روحانی اعظم انصاری، ۱۱ آبان ۱۳۹۱ش در مکتب خوب خاتم الاوصیاء در قم با پیام لطفالله صافی گلپایگانی از مراجع پیروی شیعه، و همینطور محمدجواد فاضل لنکرانی،[۳۷] ابوالقاسم علیدوست،[۳۸] و مرتضی مقتدایی[۳۹] برگزار شد.[۴۰] قبل از آن، در ۵ خرداد ماه ۱۳۹۰ش، سخنرانی و میزگرد با حضور ابوالقاسم علیدوست، علیاکبر رشاد، احمد پولی، علی ابوالحسنی منذر و محمود حکمتنیا در مکتب بهتر خاتم الاوصیاء برگزار گردیده بود.[۴۱]
کتاب داستان نخل و نارنج، نوشته وحید یامینپور، ماجرا داستانی از معاش روحانی انصاری میباشد[۴۲] که به گفته تالیف کننده، استفاده کننده آن جوانانی میباشند که با فقه شناخت ندارند.[۴۳]
مستند تلویزیونی خاتم الفقهاء، درباره معاش روضه خوان مرتضی انصاری، به کارگردانی مهرداد حقشناس در سال ۱۴۰۱ش در کانال استانی خوزستان ساخت و ساز و پخش شد.[۴۴]
پانویس
امین، اعیان الشیعة، ۱۴۰۳ق، ج۱۰، ص۱۱۶؛ باغ ابرار، ص۳۳۲.
امین، اعیان الشیعة، ۱۴۰۳ق، ج۱۰، ص۱۱۶؛ محمدی، تفصیل مکاسب، ج۴، ص۶۲.
فقهای نام دار شیعه، ص۳۴۱ و ۳۴۲.
سبط الشیخ، زندگینامه استادالفقهاء روضه خوان انصاری، ص ۱۰۹
باغ ابرار، ص۳۳۲.
روضه خوان مرتضی انصاری، زندگانی و شخصیت روحانی انصاری، صص۸۶ ۸۴.
امین، اعیان الشیعة، ۱۴۰۳ق، ج۱۰، ص۱۱۷.
معاش و شخصیت روحانی انصاری، ص۱۷۹.
معاش و شخصیت روضه خوان انصاری، ص۱۹۰.
معاش و شخصیت روضه خوان انصاری، ص۱۸۲.
معاش و شخصیت روحانی انصاری، ص۱۹۷.
مسجد غدیر باباعلی ارشاد مشهد بهعنوان پایگاه فرهنگی در برابر تهاجم فرهنگی