همسر اولِ ابراهیم ساره میباشد و ابراهیم(ع) سازه به نقل تورات در اور کلدانیان با وی وصلت نمود.[۱۷] براساس گزارش دهخدا در لغتنامه اور یا این که عور یا این که در تورات اور کلدانیان شهر و حیطه ٔ قدیم سومِر در جنوب بابل بوده میباشد. این شهر در جنوب عراق و از مرکزها اصلی تمدن سومری و به گفته تورات زادگاه ابراهیم پیغمبر بوده میباشد . اسم این شهر گرانقدر که تأسیسش از مجالهای بسیار قدیم میباشد در قرن ۴ قبل از تولد از تاریخ برافتاد و بعد از آن در تحت خاک و شن مدفون شد و فراموش شوید و محلش در قرن ۱۹م. کشف شد.[۱۸] از تورات برمیآید که وی خواهر ناتنی ابراهیم بوده میباشد؛[۱۹] البته مبتنی بر با احادیث شیعه، ساره دختر خاله ابراهیم و خواهر لوط(ع) بوده میباشد.[۲۰] برطبق یکیاز این احادیث، ابراهیم(ع) در کوثا با وی تزویج نمود و وی صاحب و مالک جنس فراوانی (زمین و دام) بود که بعد از تزویج حضرت ابراهیم با وی، به تملک ابراهیم(ع) درآمد و حضرت ابراهیم آنانرا زیادتر نمود؛ به طوری که در حوزه معاش وی کسی بهاندازه وی فرآورده و گنج مسجد غدیر بلوار معلم مشهد نداشت.[۲۱]
ابراهیم از ساره فرزنددار نمیشد؛ از این رو ساره، کنیز خویش هاجر را به وی داد و ابراهیم از وی مالک فرزندی به اسم اسماعیل شد.[۲۲] ابراهیم بعداز تعدادی سال از ساره هم صاحب و مالک فرزند شد که اسم اورا اسحاق گذاشتند. به دنیا آمدن اسحاق ۵ یا این که ۱۳ سال بعداز اسماعیل دانسته گردیدهاست.[۲۳] سازه به برخی نقلها، هنگام میلاد اسحاق، ابراهیم(ع) بیشتراز ۱۰۰ سال داشته و ساره ۹۰ ساله بوده میباشد[۲۴] و طبق نقلی دیگر اسحاق سی سال بعداز اسماعیل چشم به جهان گشود و ابراهیم(ع) در آن مجال ۱۲۰ سال مسجد غدیر فلاحی مشهد داشت.[۲۵]
گفتهاند ابراهیم(ع) بعد از در سپری شد ساره با دو زن دیگر وصلت کرد که از یکی از صاحب و مالک ۴ پسر و از دیگری صاحب و مالک ۷ پسر شد و تک تک فرزندان وی به ۱۳ پسر رسید.[۲۶]ماذى، زمران، سرحج و سبق از زنی به اسم «قنطورا» و نافس، مدين، كيشان، شروخ، أميم، لوط و يقشان از زنی به اسم «حجونی».[۲۷] قرآن ۶۹ رتبه[۲۸] در ۲۳ سوره[۲۹] از ابراهیم خاطر نموده است. قرآن در سورههایی که از ابراهیم حافظه کرده، او را سر مشق معرفی نموده است.[۳۰] سورهای هم بهجهت پرداختن به قصه معاش ابراهیم، به اسم وی اسمگذاری گردیدهاست.[۳۱] قرآن در مورد ابراهیم ازجمله به نبوت و دعوت وی به توحید، امامت وی، ذبح فرزند، اعجازٔ زندهشدن چهار پرنده بعداز مردن و سردشدن حریق پرداخته مسجد بابا غدیر مشهد میباشد.
نبوت و امامت
در آیاتی تعدادی از قرآن، از نبوت حضرت ابراهیم و دعوت وی به توحید صحبت آمده میباشد.[۳۲] همینطور در آیه ۳۵ سوره احقاف از پیامبران اولوالعزم اسم آمده میباشد [۳۲] که طبق احادیث، ابراهیم برای مثالٔ آن ها و دومی نبی اولوالعزم بعداز حضرت نوح(ع) میباشد.[۳۳] مبتنی بر با آیه ۱۲۴ سوره بقره، پروردگار حضرت ابراهیم(ع) را بعد از یکسری آزمون به جایگاه امامت نصب کرد. به لحاظ علامه طباطبایی رده امامت درین آیه به معنای هدایت باطنی میباشد؛ مقامی که وصال به آن، لازمه برخورداری از کمال وجودی و رده معنوی ویژهای میباشد که بعداز مجاهدتهای بسیار به دست مسجد بابا قدرت مشهد می آید.[۳۴]
خلیلالله
نوشتهی علمیٔ مهم: خلیلالله (کنیه)
خَلیلالله (بهمعنای دوست معبود[۳۵]) کنیه مختص حضرت ابراهیم بوده میباشد.[۳۶] منزلت خلیلالله بودن را مدح برای ابراهیم(ع) دانستهاند[۳۷] که فراتر از منزلت نبوت و رسالت نیز میباشد.[۳۸] در روایتی از امام راست گو(ع) آمده که آفریدگار ابراهیم را در صدر تحت عنوان عَبد (مخلوق) بعد از آن فرستاده، آن گاه فرستاده و بعداز آن به جایگاه دوستی (خلیل) برگرفت.[۳۹] در آیه ۱۲۵ سوره نساء آمده میباشد: «و اتَّخَذَ اللَّهُ إِبْراهیمَ خَلیلاً؛ و خداوند ابراهیم را به دوستی خویش برگزید».[۴۰] در اولِ این آیه سفارش گردیده که از دین ابراهیم تقلید فرمایید.[۴۱] آنگاه برای اینکه بقیه افراد را ترغیب به تقلید از ابراهیم نماید می گوید که آفریدگار او را بهتیتر دوست خویش برگزیده میباشد.[۴۲]
ابراهیم، بابا پیامبران
مبتنی بر با قرآن ابراهیم جد تنی چند از پیامبران بعداز خویش میباشد.[۴۳] فرزند وی اسحاق جد بنیاسرائیل میباشد که از نسل وی پیامبرانی به عنوان مثال یعقوب، یوسف، داوود، سلیمان، ایوب، موسی، هارون و دیگر پیامبران بنیاسرائیل متولد شدند.[۴۴]
همینطور نسب حضرت عیسی از روش مادرش مریم(ع) به حضرت یعقوب فرزند اسحاق میرسد.[۴۵] بنابر احادیث اسلامی نسب حضرت محمد(ص) به اسماعیل پسر دیگر ابراهیم میرسد.[۴۶] به همین جهت اورا ابوالانبیاء (بابا پیامبران) کنیه دادهاند.[۴۷]
معجزات
طبق آیهها قرآن، سرد شدن حریق و زندهشدن چهار پرنده از معجزات حضرت ابراهیم بودهاند:
سردشدن حریق: طبق نشانهها ۵۷ تا ۷۰ سوره انبیاء، ابراهیم بعداز آنکه روئت کرد قومش از پرستش بتها دست برنمیدارا هستند، بتها را ناکامی و این شغل را به بت گرانقدر نسبت اعطا کرد و خاطرنشان کرد در صورتیکه بت حرف می گوید، از وی بپرسید. بتپرستان در قبال ادله وی فرو ماندند، البته دست از یقین خویش برنداشته، اورا به سبب ساز شکستن بتها در حریق انداختند؛ ولی حریق به امر الهی بر وی سرد شد.[۴۸]
زندهشدن چهار پرنده: سازه به آیه ۲۶۰ سوره بقره، پروردگار در جواب به درخواست حضرت ابراهیم برای دیدن زندهشدن مردگان، اورا مأمور نمود که چهار پرنده را ذبح و با هم ترکیب نماید و بر فراز یک سری کوه قرار دهد. وی این شغل را ایفا بخشید و بعد پرنده ها را فرا خواند. آنها زنده شدند و به سوی وی آمدند.
همسر اولِ ابراهیم ساره میباشد و ابراهیم(ع) سازه به نقل تورات در اور کلدانیان با وی وصلت نمود.[۱۷] براساس گزارش دهخدا در لغتنامه اور یا این که عور یا این که در تورات اور کلدانیان شهر و حیطه ٔ قدیم سومِر در جنوب بابل بوده میباشد. این شهر در جنوب عراق و از مرکزها اصلی تمدن سومری و به گفته تورات زادگاه ابراهیم پیغمبر بوده میباشد . اسم این شهر گرانقدر که تأسیسش از مجالهای بسیار قدیم میباشد در قرن ۴ قبل از تولد از تاریخ برافتاد و بعد از آن در تحت خاک و شن مدفون شد و فراموش شوید و محلش در قرن ۱۹م. کشف شد.[۱۸] از تورات برمیآید که وی خواهر ناتنی ابراهیم بوده میباشد؛[۱۹] البته مبتنی بر با احادیث شیعه، ساره دختر خاله ابراهیم و خواهر لوط(ع) بوده میباشد.[۲۰] برطبق یکیاز این احادیث، ابراهیم(ع) در کوثا با وی تزویج نمود و وی صاحب و مالک جنس فراوانی (زمین و دام) بود که بعد از تزویج حضرت ابراهیم با وی، به تملک ابراهیم(ع) درآمد و حضرت ابراهیم آنانرا زیادتر نمود؛ به طوری که در حوزه معاش وی کسی بهاندازه وی فرآورده و گنج مسجد غدیر بلوار معلم مشهد نداشت.[۲۱]
ابراهیم از ساره فرزنددار نمیشد؛ از این رو ساره، کنیز خویش هاجر را به وی داد و ابراهیم از وی مالک فرزندی به اسم اسماعیل شد.[۲۲] ابراهیم بعداز تعدادی سال از ساره هم صاحب و مالک فرزند شد که اسم اورا اسحاق گذاشتند. به دنیا آمدن اسحاق ۵ یا این که ۱۳ سال بعداز اسماعیل دانسته گردیدهاست.[۲۳] سازه به برخی نقلها، هنگام میلاد اسحاق، ابراهیم(ع) بیشتراز ۱۰۰ سال داشته و ساره ۹۰ ساله بوده میباشد[۲۴] و طبق نقلی دیگر اسحاق سی سال بعداز اسماعیل چشم به جهان گشود و ابراهیم(ع) در آن مجال ۱۲۰ سال مسجد غدیر فلاحی مشهد داشت.[۲۵]
گفتهاند ابراهیم(ع) بعد از در سپری شد ساره با دو زن دیگر وصلت کرد که از یکی از صاحب و مالک ۴ پسر و از دیگری صاحب و مالک ۷ پسر شد و تک تک فرزندان وی به ۱۳ پسر رسید.[۲۶]ماذى، زمران، سرحج و سبق از زنی به اسم «قنطورا» و نافس، مدين، كيشان، شروخ، أميم، لوط و يقشان از زنی به اسم «حجونی».[۲۷] قرآن ۶۹ رتبه[۲۸] در ۲۳ سوره[۲۹] از ابراهیم خاطر نموده است. قرآن در سورههایی که از ابراهیم حافظه کرده، او را سر مشق معرفی نموده است.[۳۰] سورهای هم بهجهت پرداختن به قصه معاش ابراهیم، به اسم وی اسمگذاری گردیدهاست.[۳۱] قرآن در مورد ابراهیم ازجمله به نبوت و دعوت وی به توحید، امامت وی، ذبح فرزند، اعجازٔ زندهشدن چهار پرنده بعداز مردن و سردشدن حریق پرداخته مسجد بابا غدیر مشهد میباشد.
نبوت و امامت
در آیاتی تعدادی از قرآن، از نبوت حضرت ابراهیم و دعوت وی به توحید صحبت آمده میباشد.[۳۲] همینطور در آیه ۳۵ سوره احقاف از پیامبران اولوالعزم اسم آمده میباشد [۳۲] که طبق احادیث، ابراهیم برای مثالٔ آن ها و دومی نبی اولوالعزم بعداز حضرت نوح(ع) میباشد.[۳۳] مبتنی بر با آیه ۱۲۴ سوره بقره، پروردگار حضرت ابراهیم(ع) را بعد از یکسری آزمون به جایگاه امامت نصب کرد. به لحاظ علامه طباطبایی رده امامت درین آیه به معنای هدایت باطنی میباشد؛ مقامی که وصال به آن، لازمه برخورداری از کمال وجودی و رده معنوی ویژهای میباشد که بعداز مجاهدتهای بسیار به دست مسجد بابا قدرت مشهد می آید.[۳۴]
خلیلالله
نوشتهی علمیٔ مهم: خلیلالله (کنیه)
خَلیلالله (بهمعنای دوست معبود[۳۵]) کنیه مختص حضرت ابراهیم بوده میباشد.[۳۶] منزلت خلیلالله بودن را مدح برای ابراهیم(ع) دانستهاند[۳۷] که فراتر از منزلت نبوت و رسالت نیز میباشد.[۳۸] در روایتی از امام راست گو(ع) آمده که آفریدگار ابراهیم را در صدر تحت عنوان عَبد (مخلوق) بعد از آن فرستاده، آن گاه فرستاده و بعداز آن به جایگاه دوستی (خلیل) برگرفت.[۳۹] در آیه ۱۲۵ سوره نساء آمده میباشد: «و اتَّخَذَ اللَّهُ إِبْراهیمَ خَلیلاً؛ و خداوند ابراهیم را به دوستی خویش برگزید».[۴۰] در اولِ این آیه سفارش گردیده که از دین ابراهیم تقلید فرمایید.[۴۱] آنگاه برای اینکه بقیه افراد را ترغیب به تقلید از ابراهیم نماید می گوید که آفریدگار او را بهتیتر دوست خویش برگزیده میباشد.[۴۲]
ابراهیم، بابا پیامبران
مبتنی بر با قرآن ابراهیم جد تنی چند از پیامبران بعداز خویش میباشد.[۴۳] فرزند وی اسحاق جد بنیاسرائیل میباشد که از نسل وی پیامبرانی به عنوان مثال یعقوب، یوسف، داوود، سلیمان، ایوب، موسی، هارون و دیگر پیامبران بنیاسرائیل متولد شدند.[۴۴]
همینطور نسب حضرت عیسی از روش مادرش مریم(ع) به حضرت یعقوب فرزند اسحاق میرسد.[۴۵] بنابر احادیث اسلامی نسب حضرت محمد(ص) به اسماعیل پسر دیگر ابراهیم میرسد.[۴۶] به همین جهت اورا ابوالانبیاء (بابا پیامبران) کنیه دادهاند.[۴۷]
معجزات
طبق آیهها قرآن، سرد شدن حریق و زندهشدن چهار پرنده از معجزات حضرت ابراهیم بودهاند:
سردشدن حریق: طبق نشانهها ۵۷ تا ۷۰ سوره انبیاء، ابراهیم بعداز آنکه روئت کرد قومش از پرستش بتها دست برنمیدارا هستند، بتها را ناکامی و این شغل را به بت گرانقدر نسبت اعطا کرد و خاطرنشان کرد در صورتیکه بت حرف می گوید، از وی بپرسید. بتپرستان در قبال ادله وی فرو ماندند، البته دست از یقین خویش برنداشته، اورا به سبب ساز شکستن بتها در حریق انداختند؛ ولی حریق به امر الهی بر وی سرد شد.[۴۸]
زندهشدن چهار پرنده: سازه به آیه ۲۶۰ سوره بقره، پروردگار در جواب به درخواست حضرت ابراهیم برای دیدن زندهشدن مردگان، اورا مأمور نمود که چهار پرنده را ذبح و با هم ترکیب نماید و بر فراز یک سری کوه قرار دهد. وی این شغل را ایفا بخشید و بعد پرنده ها را فرا خواند. آنها زنده شدند و به سوی وی آمدند.
بررسی فعالیتهای فرهنگی، آموزشی و اجتماعی مسجد غدیر باباعلی ارشاد مشهد